Remera, KG 11 AVE Ingenzi House - +250 785 063 763 - @RasalYEmpower - @RasalYEmpower
Ikinyarwanda English Fran├žais

Amateka y’Ubuskuti

RASAL
Ubuskuti bwazanye uburyo bushya bwo kurera urubyiruko.

Ku isi habarurwa abaskuti basaga miliyoni mirongwine, abato n’abakuru mu bitsina byombi, mu bihugu n’intara bisaga 200. Abantu basaga miliyoni 500 babaye abaskuti, muri bo habarurwa abantu bafite imyanya y’ibyubahiro mu nzego zinyuranye z’ubuyobozi no mu byiciro binyuranye by’ubuzima.

Ibihe byo mu ntangiriro

Byose byatangiriye ku bana basaga 20 mu ngando ngenzabikorwa mu mwaka wa 1907. Iyo ngando yabaye mu minsi cyenda ya mbere y’ukwezi kwa Kanama 1907, mu kirwa cya Brownsea, hafi y’umujyi wa Poole wo mu ntara ya Dorset, mu gihugu cy’Ubwongereza. Iyi ngando yagenze neza cyane, bibera icyemezo uwari wayiteguye Robert-Baden-Powell ko uburyo bwe bwo kurera urubyiruko bwarushimishaga, ndetse bukagenda neza by’ukuri.

Muri mutarama 1908, Baden-Powell yatangaje icapwa rya mbere ry’igitabo yise “Eclaireurs”.  Icyo gitabo cyahise gikundwa cyane, ndetse kuva icyo gihe hamaze kugurishwa ibitabo bisaga miliyoni ijana, bityo rero kikaba kimwe mu bitabo byagurishijwe kurusha ibindi ku isi mu bihe byose. Icyifuzo cyonyine cya Baden-Powell cyari kwerekana ko uburyo bushya bwo kurera urubyiruko bwashoboraga kwifashishwa n’imiryango yita ku rubyiruko yariho icyo gihe, umuryango wa Boys’ Brigade n’umuryango w’Ubumwe bw’urubyiruko rw’Abakristu (l'Union Chrétienne des Jeunes Gens-UCJG). Nyamara yatunguwe no kubona ko urubyiruko rwahise rutangira kwisuganya ubwarwo mu matsinda yaje kubyara umwe mu miryango y’urubyiruko ikomeye cyane ku isi.

Ikwirakwira ry’umuryango w'abaskuti

Kwamamara kw’igitabo “Scouting for Boys” kwatumye hahita havuka umuryango wafashe izina rya Boy Scouts. Mu 1909 igitabo cya “Scouting for Boys” cyari kimaze guhindurwa mu ndimi eshanu, ndetse ihuriro ry’abaskuti ryabereye i Londoni mu gihugu cy’Ubwongereza ryitabirwa n’abaskuti basaga ibihumbi cumi na kimwe (11,000).  Ibiruhuko Baden-Powell yagiriye muri Amerika y’epfo, byatumye igihugu cya Chili kiba kimwe mu bihugu bya mbere, hanze y’Ubwongereza, byagezemo ubuskuti. Mu 1910, Baden-Powell yagendereye Canada na Leta Zunze Ubumwe z’Amerika aho uyu muryango w’abaskuti wari umaze gushinga imizi.

Itangira ry’intambara ya mbere y’isi yose mu 1914 ryari rigiye gutuma umuryango w’Abaskuti urimbuka, ariko urokorwa n’uburyo bwo gukorera mu matsinda mato (amatorero) bwahise bugaragaza akamaro kabwo. Abayobozi b’abaskuti bakuru  bamaze kujyanwa ku rugamba, imirimo yabo mu buskuti yakozwe n’abatware b’amatorero. Abaskuti bagize uruhare rukomeye ku rugamba mu gihugu cy’Ubwongereza mu buryo bwinshi bunyuranye; muri ibyo bikorwa bikomeye, twavugamo iby’abaskuti bo ku mazi, bakoze umurimo wo kurinda no kugenzura inkombe z’inyanja, kandi bagahora biteguye gukora ibyo basabwe n’ingabo z’igihugu.

Ingando mpuzamahanga ya mbere y’abaskuti ku rwego rw’isi (Jamboree Scout Mondial) yabaye mu 1920, kandi yari yitabiriwe n’abantu basaga ibihumbi umunani (8.000). Iyi ngando yagaragaje ko urubyiruko rwo mu bihugu bitandukanye rushobora guhura rugasabana kandi rugasangira imyumvire bahuje. Iyi Jamboree yabereye Olympia mu mujyi wa Londoni, nyuma yaho hakozwe izindi jamboree 21, zibera ahantu hatandukanye hirya no hino ku isi.

Muri iyo Jamboree ya mbere habayemo Inama Mpuzamahanga y’Abuskuti, icyo gihe yitwaga "Conférence Internationale du Scoutisme", yari ihuje intumwa z’amashyirahamwe y’abaskuti bahagarariye bihugu 33. Mu 1920 i Londoni mu Bwongereza hashingwa ikigo mpuzamahanga cy’abana b’abaskuti (Bureau Internationl des Boy Scouts), nyuma cyaje kuba Ikigo Mpuzamahanga cy’Ubuskuti ku isi (Bureau Mondial du Scoutisme).

Mu 1922, komite mpuzamahanga ya mbere y’ubuskuti (Comité Mondial du Scoutisme) yatorewe mu Nama mpuzamahanga yabereye i Paris mu Bufaransa, inama yari ihuriwemo n’intumwa z’amashyirahamwe y’Abaskuti bo mu bihugu 31. Icyo gihe mu rwego rw’isi habaruwe Abaskuti basaga miliyoni imwe.

Gahunda y’abaskuti mu ntangiriro

Ubuskuti mu ntangiriro yabwo bwari gahunda y’uburezi bwita ku bana b’abahungu bafite imyaka kuva kuri 11 kugeza ku myaka 18. Nyamara abandi nabo bahise bagaragaza ubushake bwo gutozwa ubu burere. Byatumye mu 1910 Baden-Powell atangiza gahunda y’Abagide. Umugore we Olave basezeranye mu 1912 yabaye Umuyobozi w’Abagide.

Nyuma hashinzwe ishami ry’ibirura (abaruveto) ryita ku bahungu bakiri bato. Ibikorwa by’iri shami byifashishije ibikubiye mu gitabo “Livre de la Jungle” cya Rudyard Kipling. Nyuma haje gushyirwaho ishami ry’abaskuti bakuru (Routiers).

Ibihe byo mu ntambara z’isi yose

Mu bihe biri hagati y’intambara ya mbere n’iya kabiri y’isi yose, ubuskuti bwakomeje kwaguka no gukwirakwira ku isi uretse gusa mu bihugu byayoborwaga n’ubutegetsi bw’igitugu bwari bwaraciye umuryango w’abaskuti. Ubuskuti ni umuryango w’ubukorera bushake ushingiye ku mahame ya demokarasi.

Mu gihe cy’intambara ya kabiri y’isi yose, abaskuti bakoze imirimo itandukanye: gutwara ubutumwa, kurwanya inkongi y’umuriro, guheka inkomere ku ngobyi, gukora ubutabazi bw’ibanze, n’ibindi. Mu bihugu byari ku ngoyi, ubuskuti bwakomeje ibikorwa byarwo rwihishwa, kandi abaskuti bagize uruhare rukomeye mu budacikintege (resistance) no mu dutsiko tw’abacunguzi. Nyuma y’intambara byaje kugaragara ko umubare w’abaskuti wiyongereye mu bihugu byinshi byari byarigaruriwe.

Imyaka ya za “60”, “70” na “80”

Muri iyi myaka, ibihugu byinshi byabonye ubwigenge. Ubuskuti mu bihugu biri mu nzira y’amajyambere bwagiye buvugururwa n’abayobozi b’abaskuti hakurikijwe ibyo rubanda yari ikeneye muri buri gihugu.

Abaskuti, by’umwihariko mu bihugu bikiri mu nzira y’amajyambere, bitabiriye gukemura ibibazo by’ubuzima bw’abana, kuzamura imiturire myiza, gusoma no kwandika, konoza imirire no kuzamura umusaruro w’ubuhinzi, gutoza imyuga n’ibindi.

Gukumira ibiyobyabwenge, gufasha urubyiruko kugira ubushobozi bwo kwirwanaho mu buzima, kwita no guha agaciro abafite ubumuga, kurengera ibidukikije no gutoza kwita ku bidukikije, gutoza umuco w’amahoro ni bimwe mu byaranze gahunda z’ibikorwa by’Abaskuti hirya no hino ku isi hose.

Nyuma y’ibihe by’ubutegetsi bw’Abakomunisiti

Ahagana mu mwaka wa 1990, ubuskuti bwongeye kuvuka aho bwahoze mbere y’intambara ya kabiri y’isi yose, mu bihugu byabonye ubwigenge nyuma y’isandara y’icyahoze ari Leta zunze ubumwe z’Abasoviyeti, ubu bihuriye mu rugaga rw’ibihugu byigenga (Communauté des Etats Indépendants).

Yubile y’imyaka ijana na nyuma yayo

Mu mwaka wa 2007, Umuryango w’Abaskuti wahimbaje ibirori by’isabukuru y’imyaka ijana Ubuskuti ishize bwadutse ku isi. Ibyari byaratangiriye mu ngando nto cyane yo ku kirwa cya Brownsae ubu byabaye Umuryango wuje iterambere ufite abanyamuryango mu bihugu hafi ya byose byo ku isi. Mu rwunge rw’imyitozo yihariye, uburere n’imyidagaduro, ubuskuti ntibwahwemye kwivugurura no kugendana n’ibihe uko isi igenda ihindagurika, kandi bukanahuza n’ibyo urubyiruko rukeneye hamwe n’ibyo rushaka kandi rukunda. Bityo rero, ubuskuti bukomeza gutoza urubyiruko kuba abaturage b’inyangamugayo n’ingirakamaro haba ku rwego rw’akarere, haba ku rwego rw’igihugu, ndetse no ku rwego mpuzamahanga, ubuskuti burera urubyiruko rushishikariye guhindura isi ikarushaho kuba nziza.


Byanditswe : tariki ya 28 Kanama 2017 saa 21:12:07, ubu , : 1850
Uwabitangaje : Robert Makuta

RASAL yatanze mutuelles ku baturage 205 i Musanze

RASAL yatanze mutuelles ku baturage 300 i Gikomero

Inteko Rusange ya mbere ya RASAL (Igice cya mbere)

Inteko Rusange ya mbere ya RASAL (Igice cya kabiri)

Ingando y'Abaskuti bakuze yabereye kuri Muhazi mu 2016

RASAL © 2016 - 2018
Byubatswe na Robert Makuta